Handleiding Morele Waarden

2. Ontwikkeling Morele Waarden

In dit hoofdstuk wordt de geschiedenis van de Morele Waardenvragenlijst in kaart gebracht.

2.1 Ontstaansgeschiedenis

Vanuit het HRM-werkveld was er vraag ontstaan naar een vragenlijst waarmee integriteit gemeten kan worden. Naast cognitieve capaciteitentests bleken de resultaten op integriteitstests goede voorspellers van werkprestaties te zijn (Schmidt & Hunter, 1998; Ones et al., 1993). De Morele Waardenvragenlijst zou een goede toevoeging kunnen zijn aan de selectieprocedures voor bedrijven waar medewerkers met gevoelige informatie of dure goederen te maken krijgen. Het moest een integriteitsvragenlijst worden die ingezet kan worden bij selectieprocedures en die geschikt is voor alle opleidingsniveaus.

Gebruiksdoel
Het doel was het construeren van een vragenlijst waarmee een uitspraak gedaan kan worden over de morele waarden van een persoon. De score op de Morele Waardenvragenlijst moet een indicatie geven voor de kans op integer gedrag van een persoon.

Doelgroep
De Morele Waardenvragenlijst heeft als doelgroep de beroepsbevolking van Nederland.

Eerste stadium: constructie van de eerste itempool
Na uitvoerig literatuuronderzoek is gebleken dat de factor Integriteit (Honesty-Humility) van de HEXACO persoonlijkheidsvragenlijst een goede voorspellende waarde heeft voor werkprestatie (Van der Heijden, 2009). Voor het construeren van de eerste versie van de Morele Waardenvragenlijst is gebruik gemaakt van de begrippen van de factor Integriteit (Honesty-Humility). Er is gekeken naar de definitie van de vier begrippen: Bescheidenheid, Normbesef, Oprechtheid en Vermijden van materialisme. Op basis van de definitie zijn de items geformuleerd. De eerste versie van de Morele Waardenvragenlijst bestond uit 87 items, de vragenlijst is voorgelegd aan een groep van 142 personen.

Tweede stadium: constructie en analyse van de tweede itempool
Na analyse van de data van de eerste versie van de vragenlijst bleken twee van de vier schalen een hoge interne consistentie te hebben. Voor iedere schaal zijn nieuwe items geformuleerd door te kijken naar de inhoud van de items die tijdens de analyse fase overeind gebleven zijn. Voor de schaal Bescheidenheid zijn 7 nieuwe items geformuleerd, voor de schaal Normbesef zijn 9 nieuwe items geformuleerd, voor de schaal Oprechtheid zijn 8 nieuwe items geformuleerd en voor de schaal Vermijden van Materialisme zijn 2 nieuwe items geformuleerd. Dit resulteerde in de tweede versie van de vragenlijst die bestond uit 59 items. Deze tweede versie is ingebouwd in de test toolkit. Verdere analyse zou plaatsvinden nadat er voldoende data was verzameld.

Derde stadium: constructie en analyse van de derde itempool
In het derde stadium zijn de resultaten van 155 personen geanalyseerd. Vijf vragen in de schaal Normbesef, en één vraag in de schaal Oprechtheid vertoonden een plafondeffect. Het criterium hiervoor was dat 80% van de respondenten of meer de hoogste score had gekozen. Deze zes vragen zijn onderzoeksitems geworden. Vervolgens is een PCA uitgevoerd om te onderzoeken of de vier-schalenstructuur inderdaad terug te vinden is in de data, en of de items van een bepaalde schaal ook daadwerkelijk laden op die schaal. Dit onderzoek wordt uitgebreider beschreven in het hoofdstuk Validiteit. Naar aanleiding van deze analyse zijn een aantal items naar een andere schaal verplaatst, en anderen voortaan ingezet als onderzoeksitems. Dit heeft geresulteerd in een vragenlijst van in totaal 52 items. Deze derde versie van de test is de huidige versie van de Morele Waardenvragenlijst en is op dit moment ingebouwd in de test toolkit.